کمپرسور اسکرو بر دو نوع است. نوع اول که کمپرسور با روغن روانکاری و خنکسازی میشود ایرند یا واحد هواساز سادهتری داشت و کمپرسور روغنی یا اویل اینجکت نامیده میشود. ایرند سادهتر بدین معناست که:
۱. داخل ایران این کمپرسورها ساخته میشود.
۲. داخل ایران ایرند یا واحد هواساز این کمپرسور به خوبی تعمیر و بازسازی میشود.
هر دوی این مزایا تاثیر چشمگیری بر هزینه تمام شده کمپرسور در کل طول عمر مفید آن دارد و حتی این عمر مفید را ارتقا نیز میبخشد. تنها تصور کنید که یک کمپرسور کامل با موتور ۱۴۵ کیلوواتی زیمنس، کولرهای گرانقیمت و پیچیده و تمام دیگر قطعات اصلی از جمله کنترلرهای الکترونیکون اطلس کوپکو و مدار کامل دارید، اما واحد هواساز غیرروغنی آن آسیب دیده است.
به یاد داشته باشید که این آسیب:
۱. در ایران ترمیمپذیر نیست .
۲. حتی ارسال آن به خارج از ایران هزینهای تقریبا برابر با خرید یک واحد نو دارد.
۳. واحد نو اگر از خارج کشور تامین شود، که حتما هم باید همینطور باشد، هزینهای برابر با نصف قیمت کل کمپرسور دارد.
برای مثال:
یک دستگاه کمپرسور اسکرو بدون روغن که نیازهای کارخانجات دارویی را پاسخگو باشد و از برندهای معتبری همچون اطلس کوپکو تهیه شود، قیمتهای چند ۱۰ میلیاردی خواهد خورد. برای مثال تیرماه ۱۴۰۵، کمپرسور ZT 145 اطلس کوپکو، نو و تحویل داخل ایران برابر با ۳۲ میلیارد تومان و کمپرسور ZT 90 اطلس کوپکو، نو و تحویل داخل ایران ۲۷ میلیارد تومان قیمت خواهد داشت. در بازار کمپرسورهای دست دوم هم طرفداران زیادی داشته و برای مثال یک نمونه کمپرسور کارکرده ۲۲ کیلووات و سالم در حدود ۴ میلیارد تومان برای خریدار هزینه خواهد داشت. اما این تنوع قیمتی از چه نشئت میگیرد؟ کمپرسور اسکرو چیست، کمپرسور بدون روغن چیست و با هر بودجهای چطور بایستی خرید کرد؟
حال قیمت ایرند همین کمپرسورها چقدر برای شما تمام خواهد شد؟ توجه داشته باشید که تمام کمپرسورهای خانواده ZT و ZR اطلس کوپکو که یک گروه با هوا و گروه دوم با آب خنک میشوند دومرحلهای هستند. یعنی این کمپرسور یک مرحله ایرند فشار ضعیف و یک مرحله ایرند فشار قوی دارند.
پیکربندی دومرحلهای کمپرسور اسکرو عموما به دو دلیل انجام میشود:
- دلیل اول به فشردهسازی یا حجم بالاتر بازمیگردد. اگر به فشاری بالاتر از ۱۳ بار نیاز داشته باشید دو ایرند یا به قول اطلس کوپکوییها دو المنت کمپرسور را به صورت متوالی میبندند. در این حالت هوای خروجی از واحد اول وارد واحد دوم شده و با نسبت تراکمی دیگر مجدد فشرده میشود تا به فشار نهایی و ایدهآل مصرفکننده برسد. معمولا واحد اول ایرند فشار قوی و واحد دوم ایرند فشار ضعیف است.
- دلیل دوم اما دلیل غالب بر منطق طراحی کمپرسور اویل فری است. در کمپرسور اویل فری حرارت کاری بسیار بالا رفته و تا ۴۰۰ درجه سانتیگراد میرسد. در چنین دمایی خنککاری دشوار و بهرهوری فرآیند افت چشمگیر دارد. برای بهبود بازدهی کمپرسور و جلوگیری از مخاطرات ناشی از حرارت فرآیند فشردهسازی را تقسیم بر دو کرده و در دو مرحله یا استیج تراکم انجام میشود.
آپدیت قیمتی ۴ شهریور: ایرند فشار ضعیف کمپرسور اویل فری ZR4 و فشار قوی ZR6، ZR750 و ZR900 VSD – نو – انبار یدکی کارخانجات – ۶/۳۲ میلیارد تومان. مناسب کمپرسور دیزلی اویل فری اطلس کوپکو مدل PNS1250. اسناد اطلس کوپکو در کامنت اول. برخی مدلها نیازمند کیت رتروفیت برای تطابق با مدل کمپرسور هستند. ایرند فشار قوی کمپرسور ZR 1 با پارت نامبر 1616554281 نو از انبار یدکی کارخانجات ۳/۶۵ میلیارد تومان. ایرند کمپرسور روغنی قابل تعمیر است و ایرند کمپرسور اویل فری را میتوان از بلژیک یا چین وارد کرد.
نقطه روشن ماجرا که بسیار کم پیش میآید آنجاست که برخی کارخانجات زمانی که ایران خوشبخت بود این قطعات یدکی را خریده و انبار میکردند. ایرند یا واحد هواساز هم از جمله قطعات یدکی ضروری، به ویژه برای کمپرسور اویل فری، محسوب میشد. حال که ایران بدبخت است بسیاری از این کارخانجات تعطیل شده و انبار آنها به روی مزایدهکاران باز شده و این قطعات را میتوان به قیمتهایی بهتر از قیمت واقعی تهیه کرد. برخی از این مدلها قدیمیتر بوده و اگر کمپرسور شما جدیدتر باشد نیازمند کیت تطابق هستند. کیت تطابق یا modification ایرند نسل اول یا MK1 را به کمپرسوری که برای ایرند نسل جدید یا MK2 طراحی شده متصل خواهد کرد.
این قیمتهای بالاتر نبایستی شما را بیش از اندازه خوشحال کند. دسترسی شما به مدلهایی که به کمپرسور شما بخورد معمولا کار را به مجاری وارداتی و تهیه از چین یا بلژیک خواهد کشاند. مطابق با قیمتهای پایین که از چین، انگلیس و بلژیک انجام شده است قیمتها از ۴۰ هزار دلار با تخفیف ویژه شروع شده و به راحتی ۶۰ هزار دلار را رد خواهند کرد.
ایرند کمپرسور اسکرو چیست؟
ایرند کمپرسور اسکرو متشکل است از سیلندر و دو روتور مارپیچی و باقی قطعات ضروری اما ریزتر.
سیلندر کمپرسور اسکرو فقط یک فضای بستهی سوراخشده نیست، سازنده ایرند کمپرسور محیطی پایدار و دقیق را مهندسی میکند که روتورها بدون برخورد با دیوارهها کار کنند.
سیلندر کمپرسور سازهای مهندسی است که در برابر تغییر شکل مقاومت کرده، گرما را به طور بهینه دفع میکند. داخل این محفظه آببندی تقریبا کاملی برای روتورها فراهم آمده و تولیدکننده تنها یک حفره نساخته است، بلکه محیطی پایدار و دقیق را مهندسی کرده تا روتورها بدون هیچگونه برخوردی با دیوارهها کار کنند. مهارت ماشینکاری و مهندسی انتقال حرارت در اینجا نیز بارز است.
روتورهای کمپرسور اسکرو
روتورهای دوقلوی درهمتنیده قلب تپندهی کمپرسور اسکرو پیچی هستند. این روتورها حرکت چرخشی (روتاری) که از نام این دستگاه برمیآید را بر عهده دارند و در لوله های سیلندر محصور شده اند که فشردهسازی حاصل از چرخش روتورها در آنها رخ میدهد.
هنگامی که کمپرسور هوای فشرده اسکرو روشن میشود، واحد هواساز شروع به کار و دنده های روتور شروع به چرخش میکنند و هوا از طریق دریچهی باز دریافت میشود. از طریق یک سیستم توزیع متصل به بلبرینگها، تسمهها و موتور، روتورها به موتور کمپرسور متصل شده و شروع به چرخیدن می کنند. هوا به درون فضای بین روتور ها کشیده شده و چرخش شروع میشود و همین طور که چرخش ادامه دارد، هوا فشرده میشود. هنگامی که شیارها به انتهای طول چرخش میرسد، هوای درون آن به هوای کاملا فشرده تبدیل شده است. این هوا از طریق شیرها یا نازل های تخلیه به مخزن نهایی منتقل می شود.
روغن کمپرسور اسکرو نقشهای متعددی را در بهینهسازی عملیاتی آن ایفا میکند. در کمپرسور اویل فری جای خالی این نقشها، که از جملهی آنها آببندی، خنککنندگی و روانکاری است، باید پر شود. طراحی روتور کمپرسور اویل فری و روکش روی آن بخش بزرگی از این وظیفه را بر دوش میکشد.
روتور کمپرسور روغنی با کمپرسور بدون روغن چه فرقی دارد؟
روتورهای بدون روغن باید بدون حضور هیچ روغنی درون سیلندر یا ایرند کمپرسور کار کنند. این موضوع چندین پیامد دارد:
۱. دمای کاری بالاتر: در غیبت روغن که حرارت را جذب میکند، دمای فشردهسازی در دستگاههای بدون روغن از ۱۸۰ درجه سانتیگراد عبور کرده و در سمت خروجی کمپرسور به ۳۰۰ درجه سانتیگراد میرسد. در طراحی ماشینآلات صنعتی بار حرارتی متفاوت طراحی را از اساس تغییر خواهد داد.
۲. چرخدندههای تایمینگ: در کمپرسور اسکرو روغنی روتورهای نر و ماده کاملا با یکدیگر میچرخند. این چرخش به خاطر نعمتی به نام لایهی روغن است که میان آنها جریان دارد و حرکت را از روتور محرک به روتور متحرک منتقل میکند. روتورهای بدون روغن از این نعمت محروم بوده و به جای آن به چرخدندههای گرانقیمتی خارج از سیلندر محتاجند. این چرخدندهها تضمین میکند که هیچگاه دو روتور با یکدیگر برخورد فیزیکی نداشته باشد.
کلیرانس چیست؟
در طراحی ماشینآلات صنعتی از فلزات استفاده میکنیم و این فلزات با یکدیگر فاصله دارند. گاه چرخدندهای در نزدیکی سیلندری میچرخد، گاه شافتی از کنار بلبرینگی میگذرد و فواصلی میان این قطعات وجود دارد. هرجا این فواصل یا در حقیقت ریز فواصل از اهمیت برخوردار باشد و بر عملکرد ماشین موثر باشد آن را کلیرانس مینامیم. کلیرانس به فاصلهی بسیار کوچک میان دو قطعه فلزی گفته میشود. در فارسی به این فاصله «لقی» گفته میشود.
در میان کمپرسورهای اویل فری و روغنی، لقی کدامیک بیشتر است؟
پاسخ بستگی دارد. سوال جالبی است و پاسخ آن به زمان اندازهگیری لقی بستگی دارد. در دمای اتاق و مطابق با جدولی که در بالا آمده فاصلهی روتورهای بدون روغن از فاصلهی روتورهای روغنی بیشتر است. در مقایسهی دمای اتاق با دمای عملیاتی کمپرسور پدیدهای به نام انبساط حرارتی تفاوت را ایجاد میکند.
کمپرسور اسکرو روغنی تغییر شکل حرارتی کمی را در حین کار تجربه میکند. دمای عملیاتی کمپرسور روغنی حتی در مدلهای فشار قوی ماکسیمم ۵۰ درجه سانتیگراد افزایش دارد و فاصلهی میان دو روتور را میتوان در محدودهی ۳۰ میکرومتر یا کمتر حفظ نمود. اما دمای تخلیه در کمپرسور بدون روغن به ۱۸۰ تا ۳۰۰ درجه سانتیگراد میرسد که منجر به انبساط حرارتی قابل توجه روتورها و همچنین سیلندر میشود.
طراحی این کمپرسورها در اینجا پیچیده میشود. روتور سرد با لقی یا فاصلهی بیشتری طراحی میشود و به هنگامی که کمپرسور زیر بار میرود و به دمای عملیاتی خود میرسد قطعا منبسط شده و فاصلهی بهینه شکل خواهد گرفت. با انبساط حرارتی هر دو روتور و سیلندر این فاصله به حداقل کاهش یافته و پروفایل عملکرد کمپرسور و هدررفت هوای فشرده بهینهسازی میشود.
فاصلهی روتورهای کمپرسور بدون روغن در حالت سرد و حالت عملیاتی حدود ۵۰ درصد تفاوت داشته و کمتر میشود و در صورتی که از ابتدا فاصلهی آنها کم میبود در نتیجهی انبساط حرارتی برخورد و قفلشدگی رخ میداد.
حاصل تجمیع پُستهای سایت شرکت جهان کمپرسور
